Wąwóz Myśliborski

Wąwóz Myśliborski koło Jawora, znajdujący się w paśmie gór Kaczawskich, to doskonałe miejsce na jednodniowy wypad dla rodziny nawet z małym dzieckiem (wózek z dużymi kołami da radę, 3latek też). Znajduje się tutaj również 10km trasa rowerowa. Zaraz koło płatnego parkingu (5zł za dzień) rozpoczyna się wytyczona ścieżka dydaktyczna do wąwozu. Na 12 tablicach znajdziecie informacje o zlodowaceniach, ruchach górotwórczych roślinności oraz zwierzętach, które można tutaj spotkać. Zaraz na początku trasy znajduje się też doskonałe miejsce na piknik i ognisko – Słoneczna Łąka. Jeżeli jednak postanowicie wyruszyć dalej to czeka Was sporo atrakcji. Poza samym wąwozem warto wspiąć się na elfie skałki – punkt obserwacyjny skąd roztacza się widok na okoliczne lasy. W lasach występują sarny i jelenie oraz coraz rzadziej spotykane w Polsce muflony. Wiosną, w maju zachwycą  Was całe łany zawilców gajowych.

Do ciekawych znalezisk podczas wyprawy należeć mogą kawałki lawy poduszkowej – jest to pozostałość po podmorskim wulkanizmie. Kiedyś teren ten był podwodą i wybuchały tutaj wulkany – wypływająca lawa szybko stygła pod wpływem wody. Lawa ma przez to kształt przypominający poduszkę. W środku jest gąbczasta, na zewnątrz zaś szklista.

Potok Jawornik tworzy tutaj wiele malowniczych zakątków. Na trasie wielokrotnie przechodzimy przez mostki. Daje to szansę na śmieszną zabawę w “misie patysie”, na która pomysł zaczerpnęliśmy z “Kubusia Puchatka” A.A. Milne. Każdy uczestnik wybiera patyk (najlepiej aby się różniły) i na “trzy ” wszyscy wrzucają je po jednej stronie mostku. Obserwujemy co się dzieje z patykami – czy płyną czy tez wpadły w wir. Wygrywa ten patyk, który pierwszy przepłynął pod mostkiem.

Jeżeli po powrocie z trasy macie ejszcze siłę na kolejne podejście warto cofnąć się do Centrum Edukacji Ekologicznej i Krajoznawstwa, gdzie znajdziecie oznakowany szlak na Małe Organy Myśliborskie (około 15minutowy spacer). Ten pomnik przyrody nieożywionej znajdziecie na wzgórzu Rataj. Same organy to ciekawy twór bazaltowy z widocznymi ciosami słupowymi, które przypominają piszczałki organów. Jest to sztucznie odsłonięty środek wulkanu, zaś te długie słupy/piszczałki to zakrzepła lawa. Na zboczach wzgórza Rataj można tez znaleźć pozostałości średniowiecznego zamku i grodu.

W okolicy warto zwiedzić miasto Jawor wraz z jego wyjątkową  Ewangelicką Świątynią Pokoju, wpisaną na Światową Listę UNESCO, rynkiem  z XVI, XVII i XVIII wiecznymi kamienicami o pięknych arkadach oraz resztkami murów obronnych. Warto również zwiedzić ratusz (niestety zwiedzanie tylko od poniedziałku do piątku), gdzie znajdziecie wykonane w XIX wieku największe witraże w budowli świeckiej na Dolnym Śląsku.

 

Pałac na wodzie – Wojanowice

Wojanowice, oddalone 25km od Wrocławia to doskonały pomysł na jednodniową wycieczkę . Nadaje się ona zarówno dla rodzin z dzieckiem w wózku, maluchami które tylko trochę chodzą jak i starszymi dziećmi.Można tutaj przyjechać z Wrocławia na rowerach – trasa jest prawie płaska. W pałacu znajduje się hotel z restauracją i kawiarnią oraz galeria sztuki. Dookoła park, po którym można pospacerować. Przed pałacem darmowy parking.

Zespół Zamkowo-Parkowy w Wojanowicach

Musimy przenieść się o kilka stuleci wstecz, bo aż do XIV wieku, aby poznać historię tego zamku. Był to zamek obronny, należący do rycerza. Jego niezwykłą cechą jest to, że został wybudowany na wodzie. W podłoże wbito drewniane bale, a następnie wypełniono je głazami i gliną. Na tej podstawie zbudowano nieduży zameczek z murem obronnym. Dojść do zamku można było tylko po zwodzonym moście. W XVI wieku zamek przekształcono w renesansowy pałacyk do mieszkania. Zburzono mury obronne. Zbudowano czworobok z dziedzińcem w środku. Na ścianach na pierwszym pietrze pojawiły się dekoracyjne malowidła.

Koło głównego wejścia wypatrzycie kamienne herby tych, którzy przyczynili się do przebudowy. Przyjrzyjcie się im i spróbujcie zgadnąć co przedstawiają.

W fosie

Nie obejdzie się bez małego akcentu przyrodniczego. W fosie znajdziecie nie tylko rośliny wodne, ale też szusujące po wodzie nartniki. To małe pluskwiaki, które chętnie odżywiają się larwami komarów i innymi owadami. Ich niezwykłe umiejętności utrzymywania się na wodzie biorą się z faktu, że ich nogi pokryte są niezwilżanymi włoskami dzięki czemu błonka powierzchniowa wody ulega ugięciu (przyjrzyjcie się wodzie przy zakończeniach nóg nartnika) . Potrafią przemieszać się z prędkością 1,5m/s!

Nartnika należy oglądać tak, aby nie rzucać na niego cienia. Uwaga wzięty na ręce boleśnie kąsa!

 

Poznaj świat mrówek

Mrówki to szalenie ciekawe owady, na dodatek pożyteczne – niszczą szkodniki i dbają o nasze lasy czyszczą je z martwych zwierząt. Nie ma jednak róży bez kolców. Mrówki opiekują się mszycami, które potrafią narobić sporo szkód w naszych ogródkach. Mszyce wydalają rosę miodową (spadź), która zawiera sporo cukru i dlatego mrówkom bardzo smakuje. Mrówki głaszczą mszyce czółkami, aby pobudzić je do wydalania spadzi, podobnie jak my doimy krowy. Przenoszą je na nowe, nie objedzone jeszcze roślinki i chronią przed biedronkami. To nie jedyne niezwykłe umiejętności mrówek, wiele z nich można poznać obserwując te pracowite owady. Nie trzeba w tym celu mieć formikarium (mrówkarium), wystarczy wybrać się na wycieczkę do parku lub lasu .

Mrówki można spotkać praktycznie wszędzie – te malutkie, które znajdziecie na chodnikach miast to hurtnice pospolite. Robotnice są czarne i mierzą około 4mm. Mieszkają pod ziemią, a ich gniazdo można rozpoznać tylko po dziurkach w ziemi, do których wchodzą. Królowa jest ponad dwa razy większa od robotnic i może żyć nawet 20lat. Jedyny raz kiedy wychodzi na powierzchnie to czas rójki. Ma wtedy skrzydła i w locie łączy się z samcem. Po zgromadzeniu wystarczającej ilości nasienia królowa ląduje, odłamuje sobie skrzydła i wykopuje w ziemi kilku centymetrową norkę. Gdy norka jest wystarczająco duża aby mogła się obrócić królowa zakopuje się od środka i składa pierwsze jaja.

Mrówki można spotkać również w zmurszałych pniach drzew – gmachówka drzewotoczna buduje tutaj gniazda. W lesie często można znaleźć duże kopce zbudowane z liści, igliwia i patyczków – to dosyć często mrowiska pospolitej mrówki rudnicy.

Zachęcam, aby na wyprawę wziąć ze sobą lupę, zeszyt i  kredki.

Przed wyprawą:

Zastanówcie się co mrówki mogłyby chcieć zjeść? Kawałek ciastka? Chleba? Groch? Owoce? nie krytykujcie pomysłów dziecka tylko weźcie malutkie próbki różnych pokarmów.

Mrówki znaleźć łatwo – mieszkają w tunelach pod ziemią (czasami przy chodnikach) w zmurszałych pniach drzew oraz w lasach w kopcach. Po znalezieniu mrowiska obserwujemy, najlepiej z lupą:

• gdzie mrówki chodzą?
• którędy wchodzą do mrowiska?
• czy wchodzą na rośliny i co tam robią?
• co robią jak się mijają ?
• czy coś niosą?
• które z wyłożonych przez nas przysmaków przypadły do gustu mrówkom?
• pozmawiajcie o kolorach i wielkości mrówek oraz rzeczy które niosą.

Możecie wykonać w zeszycie rysunki mrówek oraz zanotować co zjadły. Wykonajcie zdjęcia, które potem wkleicie do zeszytu.

Po powrocie z wyprawy

Porozmawiaj z dzieckiem co mu się najbardziej spodobało podczas wyprawy. Co najlepiej zapamiętało? Czy pamiętacie jak wyglądał kopiec? Z przyniesionych ze spaceru skarbów tj. liście, kwiaty, patyki czy kamienie wykonajcie makietę terenu i kopiec. Za mrówki może posłużyć siemię lniane. Przyklejcie je do styropianowej tacki spożywczej za pomocą masy solnej.

 

Dotknijmy i posłuchajmy Wrocławia

Wiek dzieci: od 3lat

Czas: około 30 minut

Na wycieczkę weźcie:

• Mapę Wrocławia (pokazujcie dzieciom, gdzie są na mapie)
• Miarkę
• Notes  oraz kredki/flamastry (zachęcaj dzieci do rysowania lub notowania najciekawszych rzeczy, które same wypatrzą)
• Kanapki i picie
• Wygodne buty
• Lornetkę (wiele rzeczy warto obejrzeć z bliska)

W tekście zadania do wykonania zaznaczone są na zielono zaś pytania, które są wyjściem do rozmowy z dzieckiem na niebiesko.

Dla rodzica: Wycieczkę zaczynamy przy budynku Opery Wrocławskiej na ul. Świdnickiej. Z boku budynku od strony hotelu Monopol znajdziecie model Opery. Został on stworzony dla osób niewidomych w ramach programu „Wrocław bez barier”, stąd napisy w języku Breilla. Pokazując dziecku jak prawdopodobnie postrzegają świat osoby niewidome uczysz je tolerancji i zrozumienia inności.

Dla dziecka:  Jak to jest być niewidomym? Niektórzy niewidomi nie widza od urodzenia inni stracili wzrok na skutek choroby lub wypadku. Bardzo trudno sobie wyobrazić jak to jest nie móc widzieć świata, kolorów, budynków, ulic, ludzi, samochodów.

Zamknij oczy. Nie podglądaj! Postój tak przez chwilę i wsłuchaj się w odgłosy miasta. Co słyszysz? Samochody? Rozmowy ludzi? Ptaki? Psy? Przysłuchaj się każdemu z osobna i całej orkiestrze tych dźwięków razem. Czy słyszysz kroki? Kto to może iść? Kobieta czy mężczyzna? Czy idzie szybko czy wolno?

Co jeszcze czujesz? Może podmuch wiatru? Promienie słońca? Ucisk ubrania lub plecaka? Może jakiś zapach? Obróć się dookoła własnej osi. Czy czujesz jak się obracasz?  Pokaz palcem gdzie jest góra, a gdzie dół? Skąd to wiesz, przecież masz zamknięte oczy. To jak to wszystko odczuwasz?

Mózg otrzymuje informacje od kilku zmysłów. Oczy czyli wzrok dostarczają mu obrazów. Uszy czyli słuch to źródło informacji o dźwiękach oraz położeniu w przestrzeni. Nos czyli węch dostarcza informacji o zapachach  ładnych i brzydkich.  Na całym ciele, w skórze,  masz receptory ciepła i zimna, to one wysyłają do mózgu informację o  cieple promieni słonecznych na Twojej twarzy. Zaś informacje o ucisku lub delikatnym dotyku wiatru przesyłają  receptory dotyku. Nie trzeba widzieć, aby wiele dowiedzieć się o otaczającym nas świecie!

Zadanie: Dotknij modelu budynku opery, który stoi obok Ciebie. Postaraj się palcami wyszukać kolumny, drzwi i okna. Czy znalazłeś posągi?

Zabawa:

Przyjrzyj się dokładnie modelowi i wyszukaj element, który Ci się spodobał lub Cię zaciekawił. Poproś rodzica lub inne dziecko aby zamknęło oczy i dotknęło modelu w dowolnym miejscu. Następnie postaraj się ją naprowadzić na interesujący Cie element używając takich słów jak „góra”, „dół”, „prawo”, „lewo” etc. Zamieniajcie się rolami.

Podejdźcie teraz ulicą Modrzejewskiej do pierwszego skrętu w ul. św Doroty. Po kilku krokach wzdłuż ulicy znajdziecie wejście do kościoła pw. św. Stanisława, św. Doroty i św. Wacława

Pytanie: Z czego jest zbudowany kościół?

Dotknijcie cegieł. Jakie są w dotyku? Jak to nazwać (gładkie? ciepłe?) Dotknijcie drzwi. Jakie są w dotyku? (chropowate) Czy są cieplejsze czy zimniejsze od cegieł? Dlaczego? Dotknijcie metalowych okuć na drzwiach. Jakie są w dotyku?

Nasz spacer prowadzi teraz do placu Teatralnego wzdłuż ulicy Teatralnej do Wrocławskiego Centrum SPA. Jest to dawna łaźnia Miejska wybudowana pod koniec XIX wieku.

Zadanie: Przyjrzyjcie się rzeźbom na fasadzie budynku. Czy wiecie jakie są to zwierzęta? Znajdź ośmiornicę, kraba i ryby.

Gdzie występują zazwyczaj te zwierzęta?  W wodzie… Jak sądzisz,  co one robią na tym budynku?

Zabawa „jakie zwierzę mam na myśli?”:

Wymyśl zagadkę o zwierzętach na fasadzie budynku. Dostosuj stopień trudności do wieku.

Następnie zapraszam do wejścia do Teatru lalek. Tutaj znajdziecie w fontannie Krasnale Wodne.

• Czy wiecie jak nazywają się te krasnale? To Wierzbnik, Zbierający Wodę, Puszczający Stateczki, Karmiący Ptaki, Aktor i Parasolnik.  Jak sądzicie, który jest który?
• Jakie zwierzątka znaleźliście w fontannie?

Zakończenie Park Staromiejski. Czynny w sezonie. Wstęp bezpłatny. Zabawa na placu zabaw w parku umożliwia intensywne ćwiczenie zmysłu równowagi;). W parku możecie również śmiało zdjąć buty i skarpetki i pochodzić po trawie, gdyż jest tutaj zakaz wchodzenia psów.

Wszystkim zainteresowanym dotykaniem świata polecam pozostałe modele budynków – znajdziecie je przy Ratuszu oraz katedrze św. Jana Chrzciciela, modele znajdziecie też w Muzeum Narodowym w nowo otwartej galerii sztuki nowoczesnej na poddaszu. Polecam też stronę www.dotknijwroclawia.pl, która pokazuje jak poznawać świat zmysłami.

 

Tropiciel przyrody

Niezwykły świat mrówek

Termin: 21.04.2012 godzina 14:00 Zapraszamy na przyrodnicze zajęcia dla dzieci od 4-6lat. Podczas zajęć poznamy pasjonujące małe owady – mrówki. Dowiemy się jakie mają zwyczaje, gdzie mieszkają, co jedzą i jak wygląda kopiec. Sprawdzimy jak to jest przenosić rzeczy bez rąk oraz czy można komunikować się zapachami. Spotkanie o mrówkach rozpoczyna cykl ” Tropiciel przyrody”. Wstęp wolny. Obowiązują zapisy. Zajęcia odbywaja się w Centrum Inicjatyw Wszelakich Zakrzowska 29 ul. Zakrzowska 29 Wrocław ; biuro@zakrzowska29.pl; telefon: 784 193 312

Cykl Tropiciel Przyrody

Zajęcia, których celem jest pogłębienie wiedzy uczestników o naturze: roślinach, zwierzętach, pogodzie i zjawiskach chemicznych. Podczas zajęć będziemy poznawać zwyczaje zwierząt, prowadzić obserwacje oraz proste eksperymenty. Cel zajęć:

•    rozwijamy umiejętność obserwacji i zadawania pytań

•    wspieramy rozwój myślenia logicznego

•    edukacja ekologiczno-przyrodnicza dzieci

•    wpajanie troski o otaczające nas środowisko

•    rozwój umiejętności manualnych i wyobraźni przestrzennej.

Podczas zajęć pracujemy nad poczuciem własnej skuteczności w sytuacji zadaniowej, komunikacją i współpracą w grupie. Program wspiera rozwój zdolności umysłowych takich jak pamięć, spostrzegawczość, logiczne myślenie czy wyobraźnia przestrzenna. Każde spotkanie ma własny temat. Już wkrótce kolejne spotkania z cyklu.

 

Dni Ziemi

Tropy przyrody zapraszają na Dni Ziemi w Grójcu, a w szczególności na warsztaty ogrodnicze.

 

 

Przedwiośnie w parku i ogrodzie

Wiosna nas w tym roku zaskoczyła, po pochmurnych i deszczowych dniach nagle w połowie marca 20stopni na plusie to coś niespotykanego. Warto wybrać się na poszukiwania, jak zmienia się przyroda i czy już widać wiosnę.

Obserwacja jest podstawową metodą poznawania. Dzieci obserwują zarówno ludzi jak i świat od urodzenia. Na początku wszystko jest dla nich nowe i trudne do zrozumienia, z czasem wiele rzeczy staje się znajome.  Może nawet zbyt znajome. Przechodzimy przez park zamyśleni czy dyskutując o codziennych sprawach, ale czy zachęcamy dzieci do obserwacji? Jak wiele niezwykłych zjawisk ucieka naszym oczom i uszom?

Podstawowe zasady:

• Podczas obserwacji zachowujemy ciszę, a często też bezruch
• Czasami trzeba trochę poczekać
• Badać można nie tylko wzrokiem, zamknij oczy i posłuchaj, powąchaj!
• Prowadź obserwacje cyklicznie np. zasiejcie rzeżuchę i obserwujcie co się dzieje po kilku dniach, po tygodniu etc. Wybierzcie krzew lub drzewo koło domu obserwujcie, co jakiś czas przez cały rok, jak się zmienia.

Rośliny

Jeżeli tylko nisko pochylicie głowy szybko wynajdziecie na szarych jeszcze trawnikach to czego tak bardzo brakuje nam zimą – kwiaty! Do najszybciej pojawiających się należą przebiśniegi,  krokusy, przylaszczki, narcyzy,  sasanki i pierwiosnki.  Podczas wspólnych obserwacji:

• Szukajcie podobieństw – w czym obserwowane rośliny są do siebie podobne np. mają kwiaty
• Szukajcie różnic – czym różnią się te kwiaty
• Szukajcie dobrych nazw np. liście wąskie vs owalne
• Korzystajcie z porównań – co ci przypominają te kwiaty? Jaki kształt?

Pamiętajcie, ze rośliny są nie tylko nisko, ale też wysoko nad waszymi głowami. Tutaj też znajdziecie kwiaty. Niektóre drzewa kwitną zanim pojawią się na nich liście. Niektóre bardzo spektakularnie tak jak znane nam wszystkim wierzby ze swoimi charakterystycznymi kotkami. Kwiatami są jednak również te dziwnie zwisające grona np. u leszczyny.

Owady

Gdy tylko zrobi się ciepło owady wychodzą ze swoich zimowych ukryć, aby nacieszyć się słońcem i rozpocząć poszukiwania pokarmu. My podczas jednego spaceru w parku znaleźliśmy kowale bezskrzydłe oraz kolonię mrówek – gmachówki drzewo tocznej.

Kowale bezskrzydłe to pluskwiaki często mylone z racji koloru z biedronkami.  Kowale mają bardziej wydłużone ciało i maja na ciele niezwykle ładny czarny wzór. Mają zwyczaj zbierać się wielkimi grupami – znaleźć je można na drzewach szczególnie na lipie drobnolistnej.

Mrówki na zimę zamykają się w swoich mrowiskach, ale również one, gdy tylko słoneczko zacznie przygrzewać ruszają na stare szlaki i szukają nowych. Jeżeli chcecie wiedzieć z jakimi mrówkami macie do czynienia warto nie tylko się przyjrzeć jak wyglądają , ale też jak żyją. Mrówki, które spotkaliśmy są duże, mają czarne nogi oraz głowy i rudawy odwłok. Jest kilka mrówek, które tak wyglądają, ale tylko gmachówka drzewo toczna mieszka w pniach próchniejących drzew. Przyglądają się mrówkom pamiętajcie, że to bardzo pożyteczne zwierzęta, niszczą wiele szkodników. Nie są agresywne wobec ludzi o ile nie zaczną niszczyć ich mrowisk.

Ptaki

Wiosną pojawia się wiele ptaków śpiewających,  a i te które były u nas całą zimę śpiewają wiosną jakoś radośniej i zalotniej. Obserwując pospolite wróble i mazurki widać, że wszystkim w głowie amory.

Ptakom nie tylko warto się przyjrzeć , ale warto ich również posłuchać.  Wybierajcie miejsce z dala od ruchu ulicznego , stańcie i zamknijcie oczy. Postójcie trochę bez ruchu i słuchajcie śpiewu ptaków. Skąd nadchodzi? Czy słychać dwa ptaki śpiewające taka samą pieśń? Może sobie nawzajem odpowiadają?

Odbudowa gniazd to zadanie w sam raz na przedwiośnie. Napotkana przez nas gromada gawronów bardzo dzielnie zabrała się do roboty. Widać jak zbierają gałązki z ziemi i zanoszą wysoko na szczyty drzew. Gdy przyjrzeć się im uważnie widać, że jeden ptak siedzi w gnieździe, a drugi na najbliższej gałęzi jakby nadzorował wiosenne porządki. Gawrony budują gniazda w koloniach. Na jednym drzewie naliczyliśmy 12 dużych gniazd.

Przyglądajcie się mijanym ptakom. Czy aby na pewno potraficie wszystkie nazwać? Nawet gołębi można spotkać w naszych parkach kilka gatunków. Obok najbardziej znanego skalnego zwanego też miejskim pojawia się elegancki grzywacz oraz nieco mniejszy siniak.

Uważne obserwacje drzew dadzą równie ciekawe efekty. Można na nich wypatrzeć nie tylko ruchliwe sikorki czy pięknie śpiewające zięby, ale również niepozorne kowaliki czy pełzacze ogrodowe. Pełzacz kamufluje się fantastycznie na korze starych drzew. Prawie nie sposób go zauważyć, gdyby nie to, że się rusza. Ma niezwykły cienki dziobek, którym wyszukuje w zagłębieniach kory owadów. Podobne zajęcie ma nieco bardziej ciekawie ubarwiony kowalik. Kowalika znajdziecie jednak często wędrującego po drzewie …głową w dół.

Ssaki

Wiewiórki wiosną ruszają na poszukiwanie pochowanych w przeróżnych miejscach orzechów. Z niektórych z nich wyrosną młode drzewka. Przedwiośnie to pora, gdy dieta wiewiórek jest skąpa dlatego sięgają po wszystko co znajdą  – jaja ptaków, mrówki, nasiona.  Jeżeli przyjrzycie się szyszkom, które spadły z drzew to często znajdziecie takie obgryzione – to właśnie robota wiewiórek.

 

Kto wypatrzy

Zabawa na spostrzegawczość. Kto wypatrzy czaplę na drzewie?

 

Centrum Poznawcze w Hali Stulecia we Wrocławiu

Interaktywne centrum w którym można poznać historię Hali Stulecia oraz terenów wystawowych do niej przyległych. Liczne filmy, zdjęcia, nagrania wypowiedzi, interaktywne mapy, symulacje powodują, że miejsce jest bardzo ciekawe dla wszystkich niezależnie od wieku.

Dla dzieci przygotowano kilka interaktywnych stanowisk, gdzie mogą kolorować na ekranie, układać puzzle, rozpoznawać zdjęcia lub gonić chmury nad Halą Stulecia. Dla trochę starszych quizy z wiedzy o Wrocławiu.

Centrum przystosowane do wózków. Nie ma rezerwacji miejsc.

 

Marysia ogląda modele domów. Obracając w ręce papierową mapę może oglądać na ekranie obracający się budynek.

 

 

 

 

 

 

 

 

Układamy puzzle na wielkim ekranie – kawałki trzeba przesuwać i obracać palcem, ale uwaga, szybko odlatują!

 

 

 

 

 

 

 

 

Ogrody Doświadczeń we Wrocławiu i zabawy zmysłami

Humanitarium to pierwsze takie miejsce we Wrocławiu, gdzie można poprzez aktywne oddziaływanie poznawać ekspozycje. Osobiście uwielbiam takie podejście przy zwiedzaniu. Niestety bardzo rzadko jest ono dostępne. Zazwyczaj zakazuje się nam dotykać eksponatów, aby ich nie zniszczyć i nie zabrudzić. Przez to muzea i galerie są nudne szczególnie dla dzieci. Zupełnie inne jest Humanitarium. Tutaj wszystko można dotknąć i sprawdzić, a czasem również powąchać. Wiele eksponatów stworzonych jest tak, że nasze oddziaływanie jest konieczne. Strona Humanitarium >>>

Humanitarium jest poświęcone głównie człowiekowi jego zmysłom oraz budowie ciała. Zobaczycie tutaj wielką jamę ustną i będziecie mogli umyć jej zęby. Posłuchacie bicia serca płodu. Zobaczycie swój szkielet pedałujący na rowerze. Sprawdzicie refleks, skoczność, równowagę oraz umiejętność rozróżniania różnych zapachów. Jest również część poświęcona ekologii. Zadaniem zwiedzających jest podłączenie prawidłowej ilości mediów po to aby uruchomić pralkę, ugotować kawę czy przygotować kąpiel w wannie. W sali multimedialnej coś ciekawego znajdą zarówno dzieci jak i dorośli. Dla młodszych przygotowano interaktywne zabawy, które uczą segregacji śmieci, dla starszych quizy o budowie ciała człowieka. Dla młodzieży prowadzone są również zajęcia w laboratorium chemicznym – konieczna rezerwacja.

Humanitarium ma się rozrastać więc warto tam zaglądać regularnie i sprawdzać co się zmieniło.

Jeżeli poszukujecie tego typu miejsc w innych częściach Polski to możemy polecić:

Eksperymentarium w łódzkiej manufakturze – w odróżnieniu od wrocławskiego poświęcone głównie zjawiskom fizycznym tj. ruch obrotowy, siła, elektrostatyka, magnetyzm etc. Wszystko można dotknąć i wprawić w działanie.  Więcej na www.eksperymentarium.pl

Ogród Doświadczeń w Krakowie – pierwszy sensoryczny park edukacyjny w Polsce. Tutaj rządzi fizyka. Ogrody otwarte są od kwietnia. http://www.ogroddoswiadczen.pl/

W Warszawie jest największe i najciekawsze centrum doświadczalne w Polsce – Centrum Nauki Kopernik.  Ponad 450 eksponatów w sześciu tematycznych galeriach oraz Teatr Robotyczny, Park Odkrywców i Planetarium. Zaawansowane technologie i multimedia, ale też proste rozwiązania, często oparte na wynalazkach sprzed wielu lat.

Zabawy ze zmysłami

Po wizycie w Humanitarium proponujemy kilka ciekawych zabaw, które kontynuują te zaczęte w centrum.

Większość zabaw, które proponujemy dzieciom jest związana ze zmysłem wzroku, tym razem chcemy zaproponować Wam zabawy, które rozwijają inne zmysły i dają wiele radości. Stymulowanie zmysłu dotyku czy słuchu jest nie tylko dobrą zabawa, ale pobudza rozwój mózgu. Podczas tych zabaw warto szukać słów, które opisują co czujemy tj. ciepły, zimny, szorstki, miękki czy elastyczny. W ten sposób rozbudowujemy słownictwo.

Jaka to zabawka?

Wybierzcie pośród zabawek dziecka kilka, które wezmą udział w naszej zabawie. Dla ułatwienia zacznijcie od zabawek o różnej fakturze i kształcie. Gdy dziecko będzie wprawione możecie podwyższać stopień trudności i do zabawy wybierać np. same maskotki. Obejrzcie wybrane zabawki i dokładnie je po dotykajcie:

• Czy zabawka da się ścisnąć czy jest twarda?
• Czy jest ciepła czy zimna?
• Puszysta czy gładka? A może chropowata?

Krok 1

Zawiąż dziecku oczy (młodsze dzieci mogą się nie zgodzić na taką zabawę) i podawaj do rąk kolejne zabawki prosząc o zgadnięcie co to jest. Zamieńcie się rolami!

Krok 2

Jeżeli już oboje świetnie odgadujecie po dotyku zabawki to czas na utrudnienie. Zawiąż dziecku oczy, ale zabawki kładź na podłogę. Zgadnąć jaka to zabawka należy dotykając jej stopami. Najlepiej zdjąć do tej zabawy skarpetki. Czy trudniej było odgadnąć? Dlaczego?

Odpowiedź

Każda część ciała człowieka ma swoją reprezentację w mózgu. Jedne części mają większą reprezentację, a inne mniejszą. Dlatego z punktu widzenia mózgu mamy wielkie ręce i np. usta bo jest tam więcej receptorów czyli komórek, które odbierają sygnały zmysłowe niż np. na udach. Za pomocą rąk zdecydowanie częściej badamy dotykowo różne przedmioty i nasz mózg jest nauczony interpretacji tych informacji. Ze stopami jest mu trudniej, ale można się tego nauczyć, co pokazuje jak bardzo jest elastyczny.

Jaki to kształt?

Receptory dotykowe mamy nie tylko na rękach i stopach są również na innych częściach ciała np. na plecach. Usiądź za dzieckiem i narysuj mu na plecach palcem  wybrany kształt np. koło lub kwadrat. Poproś aby zgadło co to jest. Oczywiście dobrze, aby miało gołe plecy lub cienką bluzkę. Wprowadzaj coraz trudniejsze kształty – cyfry i litery jeżeli je zna. Ta zabawa nadaje się też do urozmaicania nauki rozpoznawania liter. Pamiętajcie zamienić się miejscami.

 Wąchamy.

Przygotujcie kilka różnych rzeczy, które pachną. Mogą to być ładne zapachy jak kwiatowe, albo też mniej przyjemne jak pieprz. Przykładowy zestaw znajdziecie zapewne przeszukując szafki w kuchni, np.:

• kawa
• miętowa herbata
• aromat migdałowy do ciasta
• skórka od pomarańczy lub mandarynki
• kminek
• oregano
• gałka muszkatołowa
• kakao (chodzi o proszek a nie gorący napój)
• pieprz

Przy okazji możecie sprawdzić jak różne rzeczy pachną. Czy sól lub mąka mają zapach? Odradzam wdychania wszelkich środków chemicznych tj. płyny do mycia podłogi etc. nawet jeżeli mają mocny zapach.

Jeżeli macie takie możliwości to wiosną lub latem można stworzyć ciekawe kubeczki z zapachami wyszukując ładnie pachnących roślin w ogrodzie czy na balkonie np. róże, lawendy czy maciejki.

Testowanie węchu

Krok 1 Wszystkie wybrane źródła zapachów włóżcie do czystych kubeczków po jogurcie.  Postawcie kubeczki przed osobą, która będzie zgadywać i zawiążcie jej oczy. Testowanie zaczynamy od podstawiania kubeczka pod nos i podawania nazwy zapachu. Można też poprosić o opisanie jaki to zapach ostry czy słodki, miły czy nie miły.

Krok 2Następnie robimy quiz, ile zapachów kto rozpozna prawidłowo. Pamiętajcie wymieniać się rolami! Dzieci mają dużo frajdy z testowania dorosłych!

Memo zapachowe

Zróbcie dwa kubeczki każdego zapachu. Rozstawcie na stole, ale wymieszajcie. Zadaniem uczestnika jest znaleźć pary zapachowe, bez podglądania. Zachęćcie wszystkich domowników do wypróbowania swoich sił!

Życzymy miłej zabawy.